SENSONEVRAL ESHITISH ZAIFLIGI

Eshitishning pasayishi: Nutqni eshitadi, lekin so‘zlarni ajrata olmaydi ("eshityapman-u, lekin tushunmayapman" degan shikoyat). Ayniqsa, bir nechta odam baravar gapirganda yoki guruhda muloqot qilish juda qiyinlashadi. Tinnitus: Quloqda doimiy, yuqori chastotali (hushtaksimon, chigirtka ovoziga o‘xshash) shovqin yoki jaranglash. Bosh aylanishi: Agar kasallik ichki quloq qon tomirlari yoki Mener kasalligi bilan bog‘liq bo‘lsa, vestibulyar buzilishlar (muvozanat yo‘qolishi) ham qo‘shiladi.

Akustik travma (juda baland tovush, portlash, naushniklardan noto‘g‘ri foydalanish); ichki quloq qon aylanishining buzilishi (ateroskleroz, insult, gipertoniya); virusli infeksiyalar (gripp, tepki, qizamiq, gerpes); ototoksik dorilar (aminoglikozid antibiotiklar: Gentamitsin, Amikatsin; kimyoterapiya preparatlari); yoshga bog‘liq o‘zgarishlar (presbiakuziya); eshitish nervi o‘smasi (akustik nevrinoma); kalla suyagi jarohatlari.

Davolanmagan surunkali eshitish zaifligi bemorning ijtimoiy yakkalanishiga (odamlar bilan muloqot qilolmaslik), chuqur depressiyaga, yosh bolalarda esa nutq rivojlanishining butkul to‘xtab qolishiga (soqovlikka) va aqliy oqsashga olib keladi. Katta yoshlilarda u demensiya (xotira yo‘qolishi) xavfini oshiradi.

Boshlangʻich bosqich – ichki quloq tukchali hujayralari yoki eshituv nervi zararlanadi, yuqori chastotalarni eshitish biroz pasayadi. Kuchayish bosqichi – eshitish tobora yomonlashadi, ayniqsa shovqinli muhitda nutqni tushunish qiyinlashadi, quloqda shovqin (tinnitus) paydo bo‘lishi mumkin. Yaqqol rivojlangan bosqich – eshitish sezilarli darajada pasayadi, oddiy suhbatni eshitish qiyinlashadi, eshitish apparati zarur bo‘lishi mumkin. Ogʻir (chuqur) bosqich – eshitish keskin yoʻqoladi, hatto karlikkacha borishi mumkin, nutqni mustaqil qabul qilish deyarli imkonsiz bo‘ladi.

O‘tkir davrda (Zudlik bilan statsionar sharoitda): Glyukokortikosteroidlar (Gormon terapiyasi): Deksametazon yoki Prednizolon yuqori dozada venaga yuboriladi yoki quloq baraban pardasi ortiga (timpanal) yuboriladi. Ular nervdagi shish va yallig‘lanishni tezda oladi. Qon aylanishini yaxshilovchi dorilar: Pentoksifillin (Trental), Vinpotsetin (Kavinton). Nootroplar va vitaminlar: B guruhi vitaminlari (Milgamma), neyroprotektorlar. Giperbarik oksigenatsiya: Maxsus bosimli kamerada kislorod bilan davolash. Surunkali davrda (Eshitishni reabilitatsiya qilish): Eshitish apparatlari : III-IV darajada hayot sifatini tiklashning eng asosiy va samarali yo‘li. Koxlear implantatsiya: Dorilar va eshitish apparatlari mutloqo yordam bermaydigan og‘ir karlikda (ayniqsa tug‘ma soqov-karlik bilan tug‘ilgan bolalarda) ichki quloqqa maxsus elektron elektrod operatsiya yo‘li bilan o‘rnatiladi. U tovushni to‘g‘ridan-to‘g‘ri eshitish nerviga uzatadi.

Baland shovqinli muhitda ishlovchilar uchun himoya vositalaridan (berushi) foydalanish; naushniklarda musiqani baland ovozda (60% dan yuqori) eshitmaslik; ototoksik antibiotiklarni shifokor nazoratisiz ichmaslik; arterial qon bosimi va xolesterin miqdorini doimiy nazorat qilib borish.