O'pka to'qimasidagi o'tkir infeksion yallig'lanish jarayoni bo'lib, unda alveolalar (gaz almashinuvi sodir bo'ladigan kichik havo qopchalari) shikastlanadi. Oxir-oqibat ularda nafas olishni buzadigan va yo'tal, isitma va boshqa simptomatikaga olib keladigan suyuqlik yoki yiring to'planadi.
Davolashning zamonaviy yondashuvlari va terapiya variantlari
Dori-darmonlar, kuzatuv va muolajalar
Bir necha kundan ortiq davom etadigan yuqori harorat bilan yo'talda, nafas qisishida yoki ko'krak og'rig'ida shifokorga murojaat qilish kerak.
Pnevmoniyani terapevt yoki pulmolog davolaydi, og'ir kechishda gospitalizatsiya zarur.
Pulmolog kasallik og'irligini baholaydi, antibakterial terapiya tayinlaydi, davolash samaradorligi va yallig'lanish yo'qolishini nazorat qiladi.
O'pka to'qimasidagi o'tkir infeksion yallig'lanish jarayoni bo'lib, unda alveolalar (gaz almashinuvi sodir bo'ladigan kichik havo qopchalari) shikastlanadi. Oxir-oqibat ularda nafas olishni buzadigan va yo'tal, isitma va boshqa simptomatikaga olib keladigan suyuqlik yoki yiring to'planadi.
Asosiy sabab — bakteriya, virus, zamburug', mikoplazma, xlamidiya va boshqa mikroorganizm ta'siridan bo'lgan infeksiya. Kamdan-kam pnevmoniya autoimmun kasallik jarayonida, nafas yo'llariga begona buyum, toksin va allergiya tushishi natijasida rivojlanadi. Inson odatda havo-tomchi, maishiy yo'l bilan yuqadi.
Diagnostika bemor shikoyati, umumiy klinika, asbob-uskunali, laborator usul, ko'krak rentgeni, KT, qonning klinik tahlili va PZR-testlash orqali amalga oshiriladi. Umumiy klinika va tahlil natijalariga asoslanib, shifokor tashxis qo'yadi va davolashni tayinlaydi.
Kasallik tana harorati ko'tarilishi, ifodali holsizlik, tez charchash, bo'g'im-mushak og'rig'i, qovurg'alar orasidagi chuqur og'riq, nafas qisishi bilan tavsiflanadi. Shuningdek, insonda bosh og'rig'i, ko'ngil aynishi, qusish, qon bosimi pasayishi bilan birga keladigan minimal jismoniy yuklamada terlash yuzaga keladi.
Pnevmoniya bosqichma-bosqich rivojlanadigan o'pkaning o'tkir yallig'lanish kasalligi. U to'rt bosqichda rivojlanadi. Inson to'lqin, qizil bo'kishi, kulrang bo'kishi va yakunlanish bosqichlariga duch keladi. Ta'kidlash joizki, tegishli davolashsiz pnevmoniya progressiya qila boshlaydi. Insonning umumiy holati maksimal darajada yomonlashadi. Og'ir vaziyatda asorat, o'lim mumkin.
O'pka va o'pkadan tashqari asoratlar rivojlanadi. Birinchi holatda insonda plevrit, yiringli plevrit, abssess, o'pka gangrenasi, o'tkir nafas yetishmovchiligi yuzaga keladi. Shuningdek, insonda bronxobstruktiv sindrom, o'pka atelektazi, pnevmotoraks paydo bo'ladi. O'pkadan tashqari asorat — septik shok, DVS-sindrom, yurak yallig'lanishi bilan sepsis. Pnevmoniyani o'z vaqtida davolamaslikda paydo bo'lishi mumkin bo'lgan patologiyalar orasida meningit, buyraklar funksiyasi buzilishi, pankreatit, infeksion-toksik shokni ajratish mumkin.
Yengil shakli uyda, og'ir shakli statsionar sharoitda davolanadi. Bakterial infeksiyada antibiotiklar, virusli infeksiyada antivirus terapiya, zamburug'da zamburug'ga qarshi dori vositalari tayinlanadi. Qo'shimcha ravishda og'riqni yengillashtirish uchun nosteroidlardan foydalaniladi.
Pnevmoniyaning oldini olishning eng samarali usullari orasida pnevmokokk, grippga qarshi emlash, sog'lom turmush tarzini yuritish, gigiena qoidalariga rioya qilish, sovqotishdan qochish va kasal odamlar bilan aloqani cheklash bor.