KERATIT

Shox parda sindromi: Kuchli koʻz ogʻrigʻi, yorugʻlikka qaray olmaslik (fotofobiya), koʻzdan uzluksiz yosh oqishi va qovoqlarning beixtiyor qisilishi (blefarospazm). Koʻz oqining kuchli qizarishi (ayniqsa shox parda atrofida). Koʻrish qobiliyatining toʻsatdan pasayishi va buyumlarning xiralashib koʻrinishi. Koʻzda yot jism borligi hissi va baʼzan yiringli ajralmalar kelishi.

Bakteriyalar (stafilokokk, koʻk yiring tayoqchasi), viruslar (gerpes, adenovirus), zamburugʻlar yoki parazitlar (akantameba — asosan kontakt linza taquvchilarda). Travmalar: Shox pardaning mexanik, kimyoviy yoki termik shikastlanishi (masalan, koʻzga begona jism tushishi). Kontakt linzalar: Gigiyena qoidalariga amal qilmaslik, linzalarni uzoq vaqt yechmay yurish yoki ularni vodoprovod suvida yuvish. Boshqa sabablar: Kuchli allergiya, vitaminlar yetishmovchiligi (ayniqsa A vitamini), quruq koʻz sindromi va immunitetning keskin pasayishi.

Keratit oʻz vaqtida professional davolanmasa, shox pardaning teshilib ketishi (perforatsiya), infeksiyaning koʻz ichiga tarqalishi (endoftalmit), koʻz ichi bosimi oshishi (glaukoma) va tikanak (oq) tushib, koʻrlikka olib kelishi mumkin.

Infiltratsiya bosqichi: Shox pardada yalligʻlanish oʻchogʻi (shish va infiltrat) hosil boʻladi, u xiralashadi. Yaralanish bosqichi: Infiltrat joyida yuza yoki chuqur yara yuzaga keladi. Bitish (Regeneratsiya) bosqichi: Yara bitishni boshlaydi, lekin shaffof toʻqima oʻrnini chandiq bosadi. Chandiq oʻlchamiga koʻra bulutcha (shaffoflik biroz yoʻqolishi), dogʻ yoki oq (tikanak) hosil boʻlishi mumkin.

Keratitni davolash kasallik sababiga bog‘liq. Bakterial keratitda antibakterial ko‘z tomchilari, virusli keratitda virusga qarshi dorilar, zamburug‘li keratitda esa zamburug‘larga qarshi vositalar qo‘llaniladi. Og‘riq va yallig‘lanishni kamaytirish uchun sikloplegik ko‘z tomchilari hamda zarurat bo‘lsa og‘riq qoldiruvchi dorilar buyuriladi. Davolanish davrida kontakt linzalardan foydalanish tavsiya etilmaydi. Og‘ir holatlarda shifoxonada davolash zarur bo‘ladi, shox parda chuqur zararlanganda esa keratoplastika (shox parda transplantatsiyasi) o‘tkazilishi mumkin. Davolash albatta shifokor-oftalmolog nazorati ostida olib borilishi kerak.

Koʻz jarohatlaridan saqlanish (qurilish yoki xavfli ishlarda maxsus himoya koʻzoynaklarini taqish). Kontakt linzalardan foydalanish, ularni saqlash va tozalash qoidalariga qatʼiy rioya qilish (hech qachon linzada uxlamaslik). Koʻzning har qanday yuqumli kasalliklarini (konyunktivit, blefarit) oʻz vaqtida davolash. Shaxsiy gigiyena qoidalariga rioya qilish va koʻzlarga iflos qoʻllar bilan tegmaslik.