SIYDIK YO'LLARI INFEKSIYASI

Tez-tez va ogʻriqli (achishish bilan) siydik ajratish. Qovuq sohasida yoki belda simillagan ogʻriq. Siydikning xiralashishi, oʻtkir hidli boʻlishi yoki unda qon aralashmasi (gematuriya) koʻrinishi. Tana haroratining koʻtarilishi va holsizlik (ayniqsa infeksiya buyraklarga oʻtganda).

Asosiy qoʻzgʻatuvchi: *Escherichia coli* (ichak tayoqchasi bakteriyasi) — holatlarning 80-85% qismiga sabab boʻladi. Boshqa sabablar: Shaxsiy gigiyena qoidalariga amal qilmaslik, jinsiy hayot (ayniqsa yangi boshlangan davrda), immunitet pasayishi, qandli diabet, siydik tosh kasalligi (siydik oqimini toʻsib qoʻyishi).

Kasallik oʻz vaqtida davolanmasa, surunkali shaklga oʻtishi, buyraklar faoliyatining buzilishi (buyrak yetishmovchiligi) va eng xavflisi — infeksiyaning qonga oʻtib ketishi (sepsis)ga sabab boʻlishi mumkin.

1. Uretrit: Infeksiyaning faqat siydik chiqarish kanalida boʻlishi. 2. Tsistit: Infeksiyaning yuqoriga koʻtarilib, qovuqni (siydik pufagini) yalligʻlantirishi (eng koʻp uchraydigan bosqich). 3. Piyelonefrit: Infeksiyaning buyraklargacha koʻtarilishi. Bu jiddiy bosqich boʻlib, zudlik bilan shifokor nazoratini talab qiladi.

Siydik yo‘llari infeksiyasini davolash kasallikning turi va og‘irligiga bog‘liq. Asosiy davolash usuli antibiotiklar bo‘lib, ular siydik ekmasi (bakposev) va antibiotiklarga sezuvchanlik natijalariga qarab tanlanadi. Davolash davrida ko‘p suyuqlik ichish, shaxsiy gigiyenaga rioya qilish va siydikni uzoq ushlab turmaslik tavsiya etiladi. Og‘riq va isitma bo‘lsa, shifokor tavsiyasiga ko‘ra og‘riq qoldiruvchi va isitma tushiruvchi dorilar qo‘llaniladi. Murakkab yoki og‘ir holatlarda, masalan, buyrak infeksiyasi (pielonefrit) rivojlanganda, bemor shifoxonada davolanishi va antibiotiklarni vena orqali qabul qilishi mumkin. Davolash kursini to‘liq yakunlash kasallikning qaytalanishini oldini olishda muhim ahamiyatga ega.

Kuniga yetarli miqdorda (kamida 1.5 - 2 litr) oddiy suv ichish. Siydikni uzoq vaqt ushlab turmaslik, qovuqni oʻz vaqtida boʻshatish. Shaxsiy va jinsiy gigiyena qoidalariga qatʼiy amal qilish. Sovuqda qolishdan va organizmning haddan tashqari muzlashidan saqlanish.