Bronxlar shilliq qavati yalligʻlanishi — oʻpkalarga havo oʻtkazuvchi nafas yoʻllarining yalligʻlanishi. Ushbu patologiya davrida shilliq qavat shishadi, shilliq modda ajralishining miqdori ortadi, bronxlar kesimi torayadi.
Kasallik oqibati boʻyicha oʻtkir va surunkali boʻlishi mumkin, joylashuvi boʻyicha — proksimal, distal, oʻtkir hisoblanadi. Klinik jihatdan bronxit obstruktiv va noobstruktiv turlarga boʻlinadi.
Bronxlar shilliq qavati yalligʻlanishi — oʻpkalarga havo oʻtkazuvchi nafas yoʻllarining yalligʻlanishi. Ushbu patologiya davrida shilliq qavat shishadi, shilliq modda ajralishining miqdori ortadi, bronxlar kesimi torayadi.
Kasallik oqibati boʻyicha oʻtkir va surunkali boʻlishi mumkin, joylashuvi boʻyicha — proksimal, distal, oʻtkir hisoblanadi. Klinik jihatdan bronxit obstruktiv va noobstruktiv turlarga boʻlinadi.
Bronxitni qanday diagnostika qilish mumkin?
Diagnoz qoʻyish uchun shifokor bemorni koʻradi, anamnez yigʻadi, qon va balgʻam tahlillarini tayinlaydi, koʻkrak qafasining rentgenogrammasini, spirometriyani va boshqa tekshiruvlarni oʻtkazadi.
Bronxitning qanday simptomlari boʻlishi mumkin?
Kasallik yoʻtal, koʻkrakda ogʻriq, yonish hisi, balgʻam, oshqozon qiyinlashishi (odyshka) bilan xarakterlanadi. Odamda nafas chiqarish paytida chayqalash eshitiladi, temperatura koʻtariladi va umumiy intoksikatsiya paydo boʻladi. Bemor ishtahsizlanadi, koʻp uxlaydi va zaif his qiladi.
Bronxit paydo boʻlishiga sabablar qanday?
Patologiya virusli, bakterial yoki zamburugʻli infektsion zararlanish fonida yuzaga keladi. Koʻpincha sabab individual noqulaylik (elementlarga chidamsizlik), allergiya reaksiyasi, chekish, kimyoviy moddalarning taʼsiri hisoblanadi. Bronxit shuningdek, zaiflashgan immunitet, kuchli sovuq urish, stress, avitaminoz tufayli ham hosil boʻladi.
Bronxitda qanday asoratlar boʻlishi mumkin?
Davolanishmagan holda bu kasallik bronxiolitga, ikkilamchi infektsiyaga, pnevmoniyaga, bronkhoobstruktiv sindromga, oʻpkalar emfizemasiga olib keladi. Odamda qonli balgʻam (qon qusish), oʻpka gipertenziyasi hosil boʻladi. Qandli diabet, autoimmun kasallik yoki boshqa kasallikning kechishi ogʻirlashishi mumkin.
Bronxitda bosqichlar qanday oʻtadi?
Bronxit oʻtkir va surunkali boʻlishi mumkin. Birinchi holatda uch bosqich ajratiladi: boshlangʻich, kuchayuvchi va barqarorlashish bosqichi. Kasallikning boshida barcha simptomlar namoyon boʻladi, kechasi yoʻtal kuchayadi, temperatura 38∘C gacha saqlanadi. Keyin yoʻtal nam boʻlib, balgʻam irinli ajraladi. Barqarorlashish bosqichida holat yaxshilanadi.
Surunkali bronxit uchun umumiy kuchayish (обострение) bilan remissiya va klinik remissiya xarakterlidir.
Bronxitni qanday davolash mumkin?
Davolash terapiyasi sifatida virusga qarshi preparat, antibiotik, mukolitik, bronxolitik, temperaturani pasaytiruvchi vositalardan foydalanish mumkin. Eslatib oʻtamizki, ushbu holatda oʻz-oʻzini davolash xavfli. Bronxit simptomatikasi boʻlganda pediatrga, terapevtga yoki pulmonologga murojaat qilish kerak.
Bronxitda profilaktika?
Profilaktik choralar kasallik rivojlanish xavfini kamaytirishga, kuchayishlarni oldini olishga va nafas organlarining sogʻligʻini mustahkamlashga qaratilgan. Simptomatikani oldini olish uchun chekishdan voz kechish, infektsiyalarni vaqtida davolash, sovuq urishdan saqlanish, immunitetni qoʻllab‑quvvatlash, nafas gimnastikasi va vaksinatsiyadan foydalanish tavsiya etiladi.
Profilaktik choralar qatoriga mavsumiy kasalliklar hujumi davrida infektsiyalardan himoyalanish, uy mikroklimatini optimal darajada saqlash, birinchi simptomlarda shifokorga murojaat qilish, stressdan saqlanish va surunkali patologiyani nazorat qilish ham kiradi.