SIYDIK PUFAGI TOSHI

Ogʻriq: Qorin pastida va qov sohasida simillovchi yoki oʻtkir ogʻriq. Ogʻriq harakatlanganda, yurganda kuchayadi va jinsiy a'zolarga tarqaladi. Siyishning toʻsatdan toʻxtashi (Zatknovenie): Siyish jarayonida siydik oqimi toʻsatdan toʻxtab qoladi (tosh yoʻlni toʻsadi) va bemor tana holatini oʻzgartirgandagina (yotganda yoki yonga burilganda) siyish davom etadi. Tez-tez va ogʻriqli siyish: Ayniqsa jismoniy harakat va yurganda siyish qistashi oʻta kuchayadi. Gematuriya: Siyishning oxirida qon tomchilari yoki siydikning qizarishi (tosh shilliq qavatni jarohatlagani uchun).

Prostata bezi adenomasi: Erkaklarda eng koʻp uchraydigan sabab. Kattalashgan prostata siydik yoʻlini qisib, pufakda siydik qolib ketishiga olib keladi. Striktur dori (Uretra torayishi): Siydik chiqarish kanalining jarohat yoki yalligʻlanishdan keyin torayishi. Neyrogen siydik pufagi: Nerv tizimi kasalliklari (orqa miya jarohati, insult) tufayli pufak mushaklarining qisqarish funksiyasi buzilishi. Yod jismlar va kateterlar: Uzoq vaqt davomida siydik pufagida kateter turishi (tuzlar kateter atrofida choʻkadi). Divertikullar: Siydik pufagi devorining xaltasimon boʻrtib chiqishi (u yerda siydik doim dimlanib turadi). Buyrakdan tushgan toshlar: Mayda toshlar buyrakdan tushib, pufakdan chiqib keta olmasligi.

Surunkali sistit: Tosh doimiy ravishda pufak devorini tirnashi natijasida surunkali yalligʻlanish va infeksiyalar rivojlanadi. Oʻtkir siydik tutilishi (Ishuriya): Tosh siydik chiqarish kanalini butunlay yopib qoʻysa, bemor umuman siyolmay qoladi (shoshilinch yordam talab etiladi). Pufak devorining yorilishi yoki yaralanishi (Prolezni): Yirik toshlar uzoq vaqt bir joyda tursa, devorni ezib yara hosil qiladi. Piyelonefrit: Infeksiyaning yuqoriga — buyraklarga koʻtarilishi.

Siydik pufagi toshi (tsistolitiaz) odatda siydikning pufakda dimlanishi natijasida rivojlanadi. Dastlab siydik tarkibidagi mineral tuzlar kristallanib, mayda kristallar hosil qiladi. Keyinchalik bu kristallar birikib tosh yadrosini shakllantiradi va uning yuzasiga yangi tuz qatlamlari cho‘kishi hisobiga tosh asta-sekin kattalashadi. Tosh hajmi ortishi bilan siyishning buzilishi, og‘riq va gematuriya kabi klinik belgilar yuzaga keladi. Davolanmagan hollarda esa siydik yo‘llari infeksiyasi, qaytalanuvchi sistit va buyrak faoliyatining buzilishi kabi asoratlar rivojlanishi mumkin.

Kontakt sistolitotripsiy (Цистолитотрипсия): Maxsus asbob siydik yoʻli orqali pufakka kiritiladi va tosh lazer yoki ultratovush yordamida pufak ichida maydalab, yuvib tashlanadi (kesishlarsiz bajariladi). Sistolitotomiya (Ochiq jarrohlik): Tosh juda yirik, qattiq boʻlsa yoki pufak divertikulida joylashgan boʻlsa, qorin pastidan kichik kesim orqali pufak ochiladi va tosh olinadi. Odatda prostata adenomasini olish bilan birga bajariladi. Asosiy sababni davolash: Toshni olish bilan birga, unga sabab boʻlgan omil (masalan, prostata adenomasi yoki uretra torayishi) ham bartaraf etilishi shart, aks holda tosh yana hosil boʻladi.

Siydik ajralishiga toʻsqinlik qiluvchi kasalliklarni (prostata adenomasi, uretra torayishi) vaqtida davolash. Etarli miqdorda (kuniga 2 litrdan kam boʻlmagan) toza suv ichish. Urologik infeksiyalarni va sistitni oxirigacha davolash. Kamharakatlikdan qochish, faol hayot tarzi (bu siydik dimlanishining oldini oladi).