GAYMORIT

Gaymaritning asosiy simptomlar: burun bitishi, burundan yiringli (sariq-yashil) ajralma kelishi, hid bilishning pasayishi, tana haroratining ko‘tarilishi. Eng xarakterli belgisi — yuqori jag‘, ko‘z osti va peshona sohasida bosuvchi, pulsatsiyalovchi og‘riq bo‘lib, u boshni oldinga egganda keskin kuchayadi.

Gaymarit - kasallik kelib chiqishiga o‘tkir respirator virusli infeksiyalar (O‘RVI, gripp), burun to‘sig‘ining qiyshiqligi, surunkali rinitlar, adenoidlar, immunitet pasayishi va yuqori jag‘ tishlarining patologiyalari (odontogen gaymarit) sabab bo‘ladi.

Vaqtida davolanmagan gaymarit infeksiyaning qo‘shni a’zolarga tarqalishi natijasida ko‘z kosasi kistasi va flegmonasi, otit (quloq yallig‘lanishi), hayot uchun xavfli bo‘lgan meningit (miya pardasi yallig‘lanishi), ensefalit hamda sepsis (qon zararlanishi) kabi og‘ir asoratlarni keltirib chiqarishi mumkin.

Gaymoritning kechishi bo‘yicha o‘tkir (3-4 haftagacha davom etadigan) va surunkali (6 haftadan ko‘p davom etadigan) shakllarga bo‘linadi. Yallig‘lanish xarakteriga ko‘ra bosqichma-bosqich rivojlanadi: kataral bosqich (shish va seroz suyuqlik) va yiringli bosqich (bakterial infeksiya qo‘shilishi va yiring to‘planishi). Shuningdek, u bir tomonlama yoki ikki tomonlama bo‘lishi mumkin.

Gaymarini davolash dori-darmon (konservativ) va jarrohlik usullarini o‘z ichiga oladi. Shishni kamaytirish uchun tomirlarni toraytiruvchi tomchilar, yiringli shaklida antibiotiklar, yallig‘lanishga qarshi dorilar va burunni tuzli eritmalar bilan yuvish buyuriladi. Dori vositalari yordam bermasa, sinusni yiringdan tozalash va dori yuborish uchun gaymor bo‘shlig‘ini punksiya qilish (teshish) yoki endoskopik operatsiya bajariladi.

Profilaktika burun bo‘shlig‘i va umumiy organizm sog‘lig‘ini saqlashga qaratilgan: O‘z vaqtida davolash: Shamollash, gripp va o‘tkir rinitlarni (tumovni) asoratlarsiz, vaqtida oxirigacha davolash. Stomatologik nazorat: Yuqori jag‘ tishlari kariesini o‘z vaqtida davolash (odontogen infeksiyani oldini olish). Anatomik nuqsonlarni to‘g‘rilash: Burun orqali nafas olishni qiyinlashtiruvchi omillarni (burun to‘sig‘i qiyshiqligi, adenoidlar) jarrohlik yo‘li bilan bartaraf etish. Sog‘lomlashtirish: Organizmni chiniqtirish, immunitetni kuchaytirish va o‘ta sovqotishdan saqlanish.