KUCHLANISH TURIDAGI BOSH OG'RIG'I

Og‘riq xarakteri: Ikki tomonlama, siquvchi, chirmovchi bo‘ladi. Bemorlar buni "boshimga tor telpak yoki kaska kiygandekman" (Nevrotik kaska) deb ta'riflashadi. Lokallashuvi: Peshona, chakka, ensa (zatilok) va butun bosh bo‘ylab tarqaladi. Intensivligi: Yengil yoki o‘rtacha (migrendan farqli o‘laroq, jismoniy harakat — yurish, zinadan ko‘tarilish og‘riqni kuchaytirmaydi). Qo‘shimcha belgilar: Ko‘ngil aynishi va qusish bo‘lmaydi. Ba'zida yorug‘lik yoki shovqinga nisbatan yoqimsiz sezuvchanlik bo‘lishi mumkin, lekin ikkalasi bir vaqtda kuzatilmaydi. Bo‘yin va yelka mushaklari ushlab ko‘rilganda og‘riqli bo‘ladi.

Psixologik omillar: Surunkali stress, xavotir (trevoga), depressiya, hissiy charchoq, uyqusizlik. Jismoniy omillar: Kompyuter yoki telefon qarshisida uzoq vaqt noqulay pozada o‘tirish (bo‘yin mushaklari spazmi), ko‘zning toliqishi. Boshqa triggerlar: Och qolish, suvsizlanish (degidratatsiya), kofeinni haddan tashqari ko‘p iste'mol qilish yoki undan birdan voz kechish.

Kuchlanish bosh og‘rig‘i hayot uchun xavfli asoratlar tug‘dirmaydi, ammo surunkali shaklga o'tsa, hayot sifatini buzadi: doimiy charchoq, ish unumdorligining pasayishi, asabiylashish, uyquchanlik yoki aksincha uyqusizlik, shuningdek, dori-darmonlarni haddan ortiq ko‘p ichish oqibatida oshqozon va jigar muammolariga sabab bo‘lishi mumkin.

Epizodik (Xurujli): Oyiga 15 kundan kamroq bezovta qiladi. Og‘riq bir necha soatdan bir necha kungacha davom etishi mumkin. Usually, stressli vaziyat tugagach, og‘riq ham o‘tib ketadi. Surunkali (Xronichiy): Oyiga 15 kundan ko‘p (kamida 3 oy davomida) kuzatiladi. Bu holatda og‘riq doimiy xarakterga ega bo‘lib, bemorning psixikasini charchatadi.

Xuruj paytida (Epizodik turda): Oddiy og‘riq qoldiruvchilar — Nosteroid yallig‘lanishga qarshi vositalar (Ibuprofen, Paratsetamol, Ketoprofen) qo‘llaniladi. Eslatma: haftasiga 2-3 martadan ko‘p dori ichish dori sababli kelib chiquvchi (abuzus) bosh og‘rig‘iga sabab bo‘lishi mumkin. Surunkali turda (Profilaktika): Antidepressantlar (masalan, Amitriptilin) — bular og‘riq sezish tizimini normallashtiradi va mushaklar tonusini pasaytiradi. Mio-relaksantlar — mushak spazmini yechish uchun. Dorisiz davolash: Massaj, manual terapiya, psixoterapija (KPT), fizioterapiya.

Ish vaqti va dam olish rejimiga rioya qilish (har 45-60 daqiqada kompyuter ortidan turib, bo‘yin uchun yengil mashqlar qilish). Sog‘lom uyqu (7-8 soat) va ortopedik yostiqdan foydalanish. Stressni boshqarishni o‘rganish (meditatsiya, yoga, toza havoda yurish). Yetarli miqdorda suv ichish.