Clindoc
mapXarita
Russian
RU
Kabinet
home

Bosh sahifa

Maqolalar

location

Shahar

Toshkent

profile

Shaxsiy kabinet

Uzbek

Sayt tili

UZ

Qo‘llab-quvvatlash xizmati

Buyrak Transplantatsiyasi

4 shifokorlar
Yo'nalish haqida
Buyrak transplantatsiyasi - bu buyrak etishmovchiligining so'nggi bosqichi bo'lgan bemorlarga buyrak transplantatsiyasini amalga oshiradigan va operatsiyadan keyin ularni kuzatuvchi shifokorlarni birlashtiradigan jarrohlik sohasi. Quyidagi hollarda mutaxassis bilan bog'lanishga arziydi: Surunkali buyrak etishmovchiligining so'nggi bosqichida, dializ bemorning hayot sifatini etarli darajada ta'minlamaganida.
Tavsiya etilgan shifokorlar
Yo'nalish bo'yicha shifokorlar
FAQ
Buyrak transplantatsiyasi nima?

Buyrak transplantatsiyasi: o‘z buyraklari yetarlicha ishlamay qolgan bemorga donor buyragini ko‘chirib o‘tkazish operatsiyasi. Yangi buyrak qonni filtrlash va moddalar almashinuvi mahsulotlarini chiqarish vazifasini bajaradi.

Qanday kasalliklarda buyrak transplantatsiyasi kerak bo‘ladi?

Operatsiya surunkali buyrak kasalligining terminal bosqichida ko‘rib chiqiladi. Bunga qandli diabet, uzoq davom etgan arterial gipertoniya, glomerulonefrit, buyrak polikistozi va boshqa kasalliklar sabab bo‘lishi mumkin.

Buyrak transplantatsiyasi kimlarga mos keladi?

Og‘ir va qaytmas buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan, operatsiyadan kutiladigan foyda xavflardan yuqori bo‘lgan bemorlarda transplantatsiya ko‘rib chiqiladi. Qaror yurak, qon tomirlari, infeksiyalar va umumiy sog‘liq holati tekshirilgandan keyin qabul qilinadi.

Dializ boshlanmasdan oldin buyrak ko‘chirib o‘tkazish mumkinmi?

Ha. Ayrim hollarda dializ boshlanishidan oldin preventiv transplantatsiya bajariladi. Buning uchun mos donor, transplantatsiyaga tibbiy ko‘rsatma va qarshi ko‘rsatmalarning yo‘qligi talab qilinadi.

Kim buyrak donori bo‘lishi mumkin?

Tibbiy va qonuniy talablarga javob beradigan tirik inson donor bo‘lishi mumkin. Bunga ruxsat berilgan sog‘liqni saqlash tizimlarida vafot etgan donorlardan ham organ olinadi. Tirik donor alohida tekshiruvdan o‘tadi va roziligi ixtiyoriy bo‘lishi kerak.

Inson bitta buyrak bilan yashay oladimi?

Ha. Ko‘plab insonlar bitta sog‘lom buyrak bilan odatdagi hayotini davom ettiradi. Ammo donorlik operatsiyasi va keyingi davrning o‘z xavflari bor. Shu sababli donor oldindan sinchiklab tekshiriladi va keyinchalik kuzatiladi.

Donor va bemorning qon guruhi bir xil bo‘lishi shartmi?

Har doim emas. Odatda ABO tizimi bo‘yicha moslik talab qilinadi, lekin qon guruhlari aynan bir xil bo‘lishi shart emas. Ayrim ixtisoslashgan dasturlarda ABO nomos transplantatsiya ham bajarilishi mumkin. Immunologik tekshiruvlar ham muhim.

Buyrak transplantatsiyasidan oldin qanday tahlillar kerak?

Odatda qon va siydik tahlillari, qon guruhi, HLA ko‘rsatkichlari, antitanalar hamda donor va bemor mosligi tekshiriladi. Shuningdek, infeksiyalar, yurak, qon tomirlari va boshqa a’zolar holati baholanadi. Aniq ro‘yxatni transplantatsiya jamoasi belgilaydi.

Buyrak transplantatsiyasi operatsiyasi qanday o‘tadi?

Donor buyragi odatda qorinning pastki qismiga joylashtiriladi. Uning qon tomirlari bemor tomirlariga, siydik nayi esa siydik pufagiga ulanadi. Alohida tibbiy sabab bo‘lmasa, bemorning o‘z buyraklari odatda olib tashlanmaydi.

Buyrak ko‘chirib o‘tkazish operatsiyasi qancha davom etadi?

Davomiylik anatomik xususiyatlar, qon tomirlari holati, oldingi operatsiyalar va boshqa omillarga bog‘liq. Buyrak qabul qiluvchi bemordagi operatsiya ko‘pincha bir necha soat davom etadi, ammo aniq vaqtni oldindan kafolatlab bo‘lmaydi.

Ko‘chirib o‘tkazilgan buyrak qachon ishlay boshlaydi?

Ba’zan yangi buyrak operatsiyadan keyin tez orada ishlay boshlaydi. Ayrim hollarda bir necha kun yoki undan ko‘proq vaqt kerak bo‘ladi, ba’zi bemorlarda esa dializ vaqtincha davom ettiriladi. Buyrak faoliyati tahlillar orqali kuzatiladi.

Ko‘chirib o‘tkazilgan buyrakning rad etilishi nima?

Rad etilish: immun tizimining donor a’zosiga qarshi reaksiyasi. Bu transplantatsiyadan ancha vaqt o‘tgandan keyin ham yuz berishi mumkin. Xavfni kamaytirish uchun bemor immunitetni susaytiruvchi dorilar qabul qiladi va muntazam tekshiruvdan o‘tadi.

Transplantatsiyadan keyin dorilarni umr bo‘yi ichish kerakmi?

Ko‘pchilik bemorlar ko‘chirib o‘tkazilgan buyrak ishlayotgan davrda immunitetni susaytiruvchi dorilarni doimiy qabul qilishi kerak. Dorini o‘zboshimchalik bilan to‘xtatish yoki dozasini o‘zgartirish buyrakning rad etilishiga sabab bo‘lishi mumkin.

Buyrak transplantatsiyasidan keyin qanday asoratlar bo‘lishi mumkin?

Qon ketishi, infeksiya, transplantat qon tomirlarining trombozi, siydik oqimi buzilishi, rad etilish va dorilarning nojo‘ya ta’sirlari kuzatilishi mumkin. Shuning uchun muntazam nazorat va tahlillar muhim.

Buyrak transplantatsiyasi bo‘yicha maslahatga qanday tayyorlanish kerak?

Nefrolog xulosalari, tahlillar, dializ haqidagi ma’lumotlar, UTT va boshqa tekshiruv natijalarini olib boring. Dorilar ro‘yxati, surunkali kasalliklar va oldingi operatsiyalar haqida ma’lumot tayyorlang. Potensial donor bo‘lsa, transplantatsiya jamoasiga ayting.

1. Buyrak transplantatsiyasi nima?

Buyrak transplantatsiyasi: o‘z buyraklari yetarlicha ishlamay qolgan bemorga donor buyragini ko‘chirib o‘tkazish operatsiyasi. Yangi buyrak qonni filtrlash va moddalar almashinuvi mahsulotlarini chiqarish vazifasini bajaradi.

2. Qanday kasalliklarda buyrak transplantatsiyasi kerak bo‘ladi?

Operatsiya surunkali buyrak kasalligining terminal bosqichida ko‘rib chiqiladi. Bunga qandli diabet, uzoq davom etgan arterial gipertoniya, glomerulonefrit, buyrak polikistozi va boshqa kasalliklar sabab bo‘lishi mumkin.

3. Buyrak transplantatsiyasi kimlarga mos keladi?

Og‘ir va qaytmas buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan, operatsiyadan kutiladigan foyda xavflardan yuqori bo‘lgan bemorlarda transplantatsiya ko‘rib chiqiladi. Qaror yurak, qon tomirlari, infeksiyalar va umumiy sog‘liq holati tekshirilgandan keyin qabul qilinadi.

4. Dializ boshlanmasdan oldin buyrak ko‘chirib o‘tkazish mumkinmi?

Ha. Ayrim hollarda dializ boshlanishidan oldin preventiv transplantatsiya bajariladi. Buning uchun mos donor, transplantatsiyaga tibbiy ko‘rsatma va qarshi ko‘rsatmalarning yo‘qligi talab qilinadi.

5. Kim buyrak donori bo‘lishi mumkin?

Tibbiy va qonuniy talablarga javob beradigan tirik inson donor bo‘lishi mumkin. Bunga ruxsat berilgan sog‘liqni saqlash tizimlarida vafot etgan donorlardan ham organ olinadi. Tirik donor alohida tekshiruvdan o‘tadi va roziligi ixtiyoriy bo‘lishi kerak.

6. Inson bitta buyrak bilan yashay oladimi?

Ha. Ko‘plab insonlar bitta sog‘lom buyrak bilan odatdagi hayotini davom ettiradi. Ammo donorlik operatsiyasi va keyingi davrning o‘z xavflari bor. Shu sababli donor oldindan sinchiklab tekshiriladi va keyinchalik kuzatiladi.

7. Donor va bemorning qon guruhi bir xil bo‘lishi shartmi?

Har doim emas. Odatda ABO tizimi bo‘yicha moslik talab qilinadi, lekin qon guruhlari aynan bir xil bo‘lishi shart emas. Ayrim ixtisoslashgan dasturlarda ABO nomos transplantatsiya ham bajarilishi mumkin. Immunologik tekshiruvlar ham muhim.

8. Buyrak transplantatsiyasidan oldin qanday tahlillar kerak?

Odatda qon va siydik tahlillari, qon guruhi, HLA ko‘rsatkichlari, antitanalar hamda donor va bemor mosligi tekshiriladi. Shuningdek, infeksiyalar, yurak, qon tomirlari va boshqa a’zolar holati baholanadi. Aniq ro‘yxatni transplantatsiya jamoasi belgilaydi.

9. Buyrak transplantatsiyasi operatsiyasi qanday o‘tadi?

Donor buyragi odatda qorinning pastki qismiga joylashtiriladi. Uning qon tomirlari bemor tomirlariga, siydik nayi esa siydik pufagiga ulanadi. Alohida tibbiy sabab bo‘lmasa, bemorning o‘z buyraklari odatda olib tashlanmaydi.

10. Buyrak ko‘chirib o‘tkazish operatsiyasi qancha davom etadi?

Davomiylik anatomik xususiyatlar, qon tomirlari holati, oldingi operatsiyalar va boshqa omillarga bog‘liq. Buyrak qabul qiluvchi bemordagi operatsiya ko‘pincha bir necha soat davom etadi, ammo aniq vaqtni oldindan kafolatlab bo‘lmaydi.

11. Ko‘chirib o‘tkazilgan buyrak qachon ishlay boshlaydi?

Ba’zan yangi buyrak operatsiyadan keyin tez orada ishlay boshlaydi. Ayrim hollarda bir necha kun yoki undan ko‘proq vaqt kerak bo‘ladi, ba’zi bemorlarda esa dializ vaqtincha davom ettiriladi. Buyrak faoliyati tahlillar orqali kuzatiladi.

12. Ko‘chirib o‘tkazilgan buyrakning rad etilishi nima?

Rad etilish: immun tizimining donor a’zosiga qarshi reaksiyasi. Bu transplantatsiyadan ancha vaqt o‘tgandan keyin ham yuz berishi mumkin. Xavfni kamaytirish uchun bemor immunitetni susaytiruvchi dorilar qabul qiladi va muntazam tekshiruvdan o‘tadi.

13. Transplantatsiyadan keyin dorilarni umr bo‘yi ichish kerakmi?

Ko‘pchilik bemorlar ko‘chirib o‘tkazilgan buyrak ishlayotgan davrda immunitetni susaytiruvchi dorilarni doimiy qabul qilishi kerak. Dorini o‘zboshimchalik bilan to‘xtatish yoki dozasini o‘zgartirish buyrakning rad etilishiga sabab bo‘lishi mumkin.

14. Buyrak transplantatsiyasidan keyin qanday asoratlar bo‘lishi mumkin?

Qon ketishi, infeksiya, transplantat qon tomirlarining trombozi, siydik oqimi buzilishi, rad etilish va dorilarning nojo‘ya ta’sirlari kuzatilishi mumkin. Shuning uchun muntazam nazorat va tahlillar muhim.

15. Buyrak transplantatsiyasi bo‘yicha maslahatga qanday tayyorlanish kerak?

Nefrolog xulosalari, tahlillar, dializ haqidagi ma’lumotlar, UTT va boshqa tekshiruv natijalarini olib boring. Dorilar ro‘yxati, surunkali kasalliklar va oldingi operatsiyalar haqida ma’lumot tayyorlang. Potensial donor bo‘lsa, transplantatsiya jamoasiga ayting.