NEFROPTOZ

Bel yoki yonbosh sohasida simillagan ogʻriq (tik turganda va jismoniy mehnatda kuchayadi, yotgan holatda esa oʻtib ketadi). Qorin sohasida noqulaylik, ogʻirlik hissi. Nerv tizimidagi oʻzgarishlar: jizzakilik, bosh ogʻrigʻi, tez charchash (buyrak asab tolalarining tortilishi hisobiga). Peshob tarkibida oqsil (proteinuriya) yoki qon (gematuriya) paydo boʻlishi (ayniqsa, jismoniy harakatdan keyin). Arterial qon bosimining oshishi (buyrak arteriyasi choʻzilib, torayganda).

Tana vaznining keskin va tez kamayishi (buyrak atrofidagi yogʻ qobigʻining erishi). Bel yoki qorin sohasidagi shikastlanishlar (travmalar, balandlikdan yiqilish) — boylamlarning uzilishi yoki choʻzilishi. Qorin devori mushaklarining zaiflashishi (masalan, koʻp tugʻish yoki ogʻir homiladorlikdan keyin). Doimiy ogʻir jismoniy mehnat yoki ogʻirlik koʻtarish bilan bogʻliq sport turlari. Tugʻma astenik tana tuzilishi (boʻyi uzun, ozgʻin odamlar) va biriktiruvchi toʻqimalarning zaifligi.

Piyelonefrit: Siydik yoʻli burilib, peshob toʻplanib qolishi oqibatida infeksiya rivojlanadi. Gidronefroz: Peshob chiqishi qiyinlashgani sababli buyrak jomining kengayishi va buyrak toʻqimasining nobud boʻlishi. Nefrogen arterial gipertenziya: Buyrak arteriyasi choʻzilib toraygani sababli qon bosimining doimiy yuqori boʻlishi (bu bosim dorilarga qiyin boʻysunadi). Buyrakda tosh paydo boʻlishi (urolitiaz).

1-bosqich: Nafas olganda buyrakning pastki qismi qovurgʻa ostidan seziladi (paypaslanadi), nafas chiqarganda esa yana joyiga qaytadi. Ogʻriq deyarli boʻlmaydi yoki faqat ogʻir yuk koʻtarganda paydo boʻladi. 2-bosqich :Tik turganda butun buyrak qovurgʻa chetidan pastga tushadi, yotganda esa oʻz lojasiga oʻzi qaytadi (yoki qoʻl bilan osongina joyiga qaytariladi). Belda aniq ogʻriqlar paydo boʻladi. 3-bosqich : Buyrak qorin boʻshligʻi yoki kichik chanoqqa mutlaqo tushib ketgan va tana holatidan qat'iy nazar oʻz joyiga qaytmaydi ("daydi buyrak"). Ogʻriq doimiy boʻladi, asoratlar rivojlanadi.

Konservativ davo (1 va 2-bosqichda asoratsiz boʻlsa): Ortopedik davo: Ertalab oʻrindan turmasdan oldin maxsus bandaj (korset) taqish. Davolash jismoniy tarbiyasi (DJT): Qorin va bel mushaklarini mustahkamlovchi maxsus mashqlar. Parhez: Agar odam juda ozgʻin boʻlsa, buyrak atrofida yogʻ qobigʻini tiklash uchun kaloriyali taomlar yordamida vazn yigʻish. Xirurgik davo (Operatsiya): Kasallik 3-bosqichga oʻtganda, ogʻriq kuchayganda yoki asoratlar berganda Nefropeksiya operatsiyasi qilinadi (buyrak maxsus toʻr yoki oʻz toʻqimalari bilan anatomik joyiga mustahkam tikib qoʻyiladi). Hozirda bu operatsiya asosan laparoskopik usulda (kichik teshiklar orqali) qilinadi.

Qorin va bel mushaklarini doimiy ravishda chiniqtirish (mushak korsetini shakllantirish), keskin ozib ketishdan saqlanish, ogʻir yuklarni keskin koʻtarmaslik, homiladorlik davrida va tuqqandan keyin qorinni qoʻllab-quvvatlovchi bandajlar taqish.