Yurak ritmining normal holatidan og‘ish (patologiya), bu holatda qisqartirishlarning tezligi, muntazamligi yoki ketma‑ketligi o‘zgaradi. Normal holatda yurak qisqarishlar soni muntazamdir. Patologik holatda elektroimpulslar hosil bo‘lish jarayoni o‘zgargan.
Yurak ritmining normal holatidan og‘ish (patologiya), bu holatda qisqartirishlarning tezligi, muntazamligi yoki ketma‑ketligi o‘zgaradi. Normal holatda yurak qisqarishlar soni muntazamdir. Patologik holatda elektroimpulslar hosil bo‘lish jarayoni o‘zgargan.
Yurak aritmiyasini qanday diagnostika qilish mumkin?
Diagnostikaga anamnez yig‘ish, fizikal tekshiruv, instrumental va laboratoriya tekshiruvlari kiradi. Shifokor bemorni so‘rab, nabzning nariq (nariq emas) bo‘lishi belgilarining paydo bo‘lish vaqti, yoshlikda to‘satdan vafot etish holatlari mavjudligini aniqlashga harakat qiladi. Fizikal tekshiruvda qon bosimini o‘lchash va terining holatini ko‘rish orqali baholash kiritiladi. Tashxis qo‘yish va terapevtik usulni tanlash uchun shifokor shuningdek EKG (elektrokardiogramma), ekokardiografiya, yuklama testi, elektrofizologik tekshiruv (EFI) va voqea monitoringini tayinlaydi.
Yurak aritmiyasining qanday simptomlari bo‘ladi?
Aritmiya paytida odam yuragining tez urib yotayotganini his qiladi. Shu bilan birga yurak to‘xtashlar, to‘lqinlar va zaminishlar bilan ishlaydi. Bemor tez charchash, nafas qiyinlashishi, ko‘krak qafasida noqulaylik, panika va tashvish bilan duch keladi. Odamning terisi oqarib, terlash kuzatiladi.
Yurak aritmiyasining paydo bo‘lish sabablari qanday?
Kasallik yurak mushugi tuzilishi patologiyasi, elektrolit muvozanatsizligi, endokrin buzilish, toksik ta’sir oqibatida rivojlanadi. Kasallikning hosil bo‘lishiga infektsiya, yoshga bog‘liq yurak o‘tkazuvchi tizimining degenerativ o‘zgarishi ta’sir etadi. Aritmiya shuningdek surunkali stress, kofein ortiqcha ist’emoli, alkogol, uyqu yetishmasligi va intensiv jismoniy yuklama fonida ham paydo bo‘ladi.
Yurak aritmiyasi bilan bog‘liq qanday qiyinliklar (komplikatsiyalar) bo‘lishi mumkin?
Patologik jarayonning qiyinliklari orasida insult, tromboemboliya, yurak etishmovchiligi, to‘satdan yurakdan vafot etish paydo bo‘lishini ajratib ko‘rsatish mumkin. Bemor hushdan ketish, taxikardiyomiyopatiya, miokard infarkti bilan duch kelishi mumkin. Qiyinliklarning xavfi yuqori darajada bo‘lishiga ishemiya, yurak nuqsoni, organ qisqarishlarining baland tezligini uzoq muddat saqlash, diabet, semizlik, C‑reaktiv oqsilning baland darajasi va genetika sabab bo‘ladi.
Yurak aritmiyasining qanday bosqichlari bo‘ladi?
Yurak ritmining buzilishi episodik, doimiy va simptomsiz bo‘lishi mumkin. Oxirgi holatda odam kasallik haqida tekshiruv paytida tasodifan biladi. Vaqt o‘tishi bilan holat og‘irlashadi. Qo‘shimcha tashxis qo‘shiladi.
Yurak aritmiyasini qanday davolash mumkin?
Terapevtik usul holatning og‘irligi, qo‘shma patologiyalar, hodisa turi va sababiga qarab belgilanadi. Shifokor antikoagulyantlar, kaliy va magniy preparatlari tayinlashi mumkin. Qo‘shimcha ravishda turmush tarzini o‘zgartirish tavsiya etiladi: vredli odatlardan voz kechish, yomon uyqu va muvozanatsiz ovqatlanishdan saqlanish. Insonga hayotga xavf soluvchi holatda jarrohlik davosi tavsiya qilinishi mumkin.
Yurak aritmiyasini oldini olish choralariga nimalar kiradi?
Xavf guruhiga mansub odamga kardioloqda muntazam kuzatilish va qo‘shma kasalliklarni davolash tavsiya etiladi. Shuningdek, u kofein ist’emolini cheklashi, o‘z holatining kundaligini yuritishi kerak.