Siroz

Kronik progressivlik, shu jumladan qon aylanishi, qachondan berilgan normal to'qimachilikni qo'llab-quvvatlashdir. Bu degenarativ o'zgarish qon aylanasining strukturasiga olib kelib, uning funktsiyalarini buzishga olib keladi. Zarar qaytarilmas, lekin uning progressivligini yengillashtirish mumkin, sababni o'ldirish va komplikatsiyalarni tuzatish orqali.

Siroz bu nima?

Jigar sirozini qanday diagnostika qilish mumkin?

Diagnoz qo‘yish uchun shifokor terini, qorni tekshiradi, OAK (umumiy qon tahlili), OAM (umumiy siydik tahlili), biokimyo, koagulogramma, fibroz markerlarini topshirishni tayinlaydi. Opuka bo‘lishini istisno qilish uchun onkomarkerlarni topshirishni tavsiya qilishi mumkin. Kasallikni aniqlashga yordam beradigan instrumental usullar qatoriga quyidagilar kiradi: qorin bo‘shlig‘i organlarining UZI, doppler, fibroelastometriya, KT (kompyuter tomografiya), MRT (magnit‑rezonans tomografiya), jigar biopsiyasi.

Jigar sirozining qanday simptomlari bo‘ladi?

Boshlang‘ich bosqichda siroz simptomsiz kechadi. Biroq odam quyidagi holatlarga duch kelishi mumkin: ortiqcha charchoq, zaiflik, vazn yo‘qotish, og‘irlik hisi, umumiy konsentratsiyaning pasayishi. Keyingi bosqichda sarqish (jandis), qorin bo‘shlig‘ida suv to‘planishi, tananing shishishi paydo bo‘ladi.

Jigarning siroziga sabab bo‘ladigan omillar qanday?

Jigar sirozi surunkali virusli gepatit, alkogolli ichimliklarning ortiqcha ist’emoli va NAJBP (noalkogollik jigar yog‘lanishi) natijasida paydo bo‘ladi. Patologiyaning paydo bo‘lishi mumkin bo‘lgan sabablari quyidagilar: avtoimmun kasalligi, merosiy moddalar almashinuvi buzilishi, jigarga toksik zarar, infektsion kasallik, jigardan venoz oqimning buzilishi va infektsion patologiya. Siroz paydo bo‘lish xavfini oshiradigan omillar qatoriga quyidagilar kiradi: genetika, semizlik, ortiqcha vazn, shakar diabeti, yetarli ovqatlanmaslik, o‘tiruvchi turmush tarzi.

Jigar sirozida qanday qiyinliklar (komplikatsiyalar) bo‘lishi mumkin?

Patologiya qon ketish, jigar entsefalopatiyasi, gepatorenal sindrom, infektsion asorat, askit hosil bo‘lishiga olib keladi. Mumkin bo‘lgan qiyinliklar qatoriga tromboz, jigar raki va gipersplenizm kiradi.

Jigar sirozida bosqichlar qanday kechadi?

Jigar sirozining kompensatsiyalangan, subkompensatsiyalangan, dekompensatsiyalangan va final bosqichlari mavjud. Birinchi holatda simptomatika minimal bo‘ladi, kasallik tasodifan UZI da aniqlanadi. Ikkinchi bosqichda jigar o‘z funktsiyalarini to‘liq bajarishi mumkin emas. Simptomatika yanada ifodalashadi. Uchinchi bosqichda jigar qonni filtrlashni va oqsillarni sintez qilishni to‘xtatadi. Vafot etish xavfi yuqori. Oxirgi bosqichda jigar o‘z funksional qobiliyatini yo‘qotadi. Odamning umumiy holati keskin yomonlashadi, ichki yoki tashqi qon ketish paydo bo‘ladi.

Jigar sirozini qanday davolash mumkin?

Diagnozni tasdiqlagandan so‘ng, shifokor bemorga dieta, alkogoldan voz kechish, medikamentoz va jarrohlik terapiyasini tayinlaydi. Kasallikning keyingi bosqichida organ transplantatsiyasini tavsiya qiladi.

Jigar sirozidan profilaktika?

Sog‘lom turmush tarzini rioya qilish, alkogol va sigaretadan voz kechish — patologiyaning asosiy profilaktik choralaridir. Qo‘shimcha tavsiyalarga avtoimmun kasalliklarning nazorati kiradi.