Endometrioz

Surunkali patologiya, bunda bachadonning ichki qavatiga o‘xshash hujayralar uning bo‘shlig‘idan tashqarida o‘sib keta boshlaydi. Bu yallig‘lanish jarayoniga, chandiqli to‘qima va kista hosil bo‘lishiga olib keladi hamda jiddiy alomatlarni keltirib chiqaradi: og‘riqlilik, bepushtlik, boshqa a’zoda muammo. Kasallik joylashuviga ko‘ra genitalli, ekstragenitalli bo‘ladi.

Endometrioz bu nima?

Endometriozni qanday diagnostika qilish mumkin?

Diagnostika maqsadida shifokor quyidagilarga murojaat qiladi: kichik chanoq organlarining UZI, gisteroskopiya, kolposkopiya, laparoskopiya, laboratoriya tahlili.

Endometriozning qanday simptomlari bo‘ladi?

Klinik ko‘rinish joy va o‘chaklar tarqalishi ga qarab xilma‑xil bo‘ladi. Keng tarqalgan simptomlar qatoriga quyidagilar kiradi: surunkali chanoq og‘rig‘i, og‘riqli menstruatsiya, menstruatsiya siklining buzilishi, barvag‘lik, ichak yoki siydik pufagi bilan bog‘liq muammolar. Ba’zi hollarda kasallik simptomsiz kechadi.

Endometriozning paydo bo‘lish sabablari qanday?

Patologiyaning aniq sabablari mavjud emas. Biroq u quyidagi sabablar tufayli rivojlanishi mumkin: implantatsion menstruatsiya, immunitet tizimining ish buzilishi, genetik moyillik, gormonal buzilish, metaplaziya nazariyasi. Endometrioz rivojlanish xavfini oshiradigan omillar qatoriga quyidagilar kiradi: og‘ir merosiyat bilan operatsiya aralashuvi, immunitetning bostirilishi, metabolik buzilish, ichki jinsiy kontrastseptsiya, gormonal muvozanatsizlik.

Endometriozda qanday qiyinliklar (komplikatsiyalar) bo‘lishi mumkin?

Endometrioz paytida spaykalar tuxum yo‘llarining o‘tkazuvchanligini buzadi, yallig‘lanish jarayoni esa tuxum hujayralarining sifatini yomonlashtiradi. Kichik chanoq organlarida quyidagi holatlar kuzatiladi: surunkali og‘riq, ichak o‘tkazuvchanlikning buzilishi (obstruksiya), ichak perforatsiyasi va ichak qon ketishi.

Endometriozda bosqichlar qanday kechadi?

Og‘irlik darajasiga qarab, engil, o‘rta, og‘ir va juda og‘ir bosqichlar bo‘ladi: Birinchi bosqichda patologik kengayish juda zaif. Ikkinchi bosqichda to‘qimalarga o‘sgan o‘chaklar soni ko‘payadi. Og‘ir kechishda qorin pardasida spaykalar, tuxumdonlarining endometrioid kistalari paydo bo‘ladi. Judayam og‘ir bosqichda ichakni o‘z ichiga olgan keng qamrovli spayka endometrioid jarayoni kuzatiladi.

Endometriozni qanday davolash mumkin?

Davolash medikamentoz, jarrohlik va aralash usullar bilan amalga oshiriladi. Terapevtik usulni tanlash odamning yoshi, kasallik bosqichi va homiladorlik rejalari ga qarab belgilanadi. Birinchi holatda shifokor bemorga patologik o‘chak faolligini bostirish uchun gormonal preparatlar, analgetiklar, og‘riqni yo‘qotish uchun steroid bo‘lmagan yallig‘lanishga qarshi dorilarni qabul qilishni tavsiya etadi. Ikkinchi holatda ginekolog og‘ir shakllarda endometrioz o‘chaklarini olib tashish uchun laparoskopiyani tavsiya qiladi. Bu jarayon kasallik qo‘shni organlarni zararlagan hollarda kerak bo‘ladi.

Endometriozdan profilaktika?

Maxsus profilaktik choralar mavjud emas. Ginekolog har yili gynekologik stulda tekshiruv o‘tkazish va UZI qilishni tavsiya etadi. Bundan tashqari, u siydik‑jinsiy tizimining yallig‘lanish va infektsion kasalliklarini vaqtida davolashni maslahat beradi.